Categorie HR team

Belgacom



Leiders leren spelenderwijze

Competenties rond leiderschap en coaching ontwikkelen: het is een ambitie die al aanleiding gegeven heeft tot velerlei initiatieven, met wisselend succes. Een van de teams van de Belgacom Corporate University verkent een nieuw spoor: de Leadership Serious Game. Meer nog: dit ‘serieus spel’, ontwikkeld door de HR-mensen zelf, ligt volledig in lijn met de nieuwe business-strategie Entertainement & Beyond van de telecomoperator en zal in de toekomst zelfs gecommercialiseerd worden.

In de loop van 2010 zijn de verschillende filialen van de Belgacom-groep beetje bij beetje geïntegreerd om een nieuwe organisatie te vormen. Die evolutie ligt in lijn met het vervagen van de grenzen tussen de verschillende technologieën. In de toekomst zullen de diensten meer en meer toegankelijk zijn van om het even waar en op elk moment via vaste en mobiele netwerken. Nu het ‘nieuwe Belgacom’ vorm krijgt, moet men ervoor zorgen dat de team leaders klaar zijn om de strategie van het bedrijf te realiseren. Dat is meteen de reden waarom de ontwikkeling van leiderschapscompetenties dit jaar een prioriteit was voor de HR-mensen van Belgacom. “Vroeger was Belgacom een onderneming die technologie ter beschikking stelde. In de loop der jaren heeft het bedrijf zich ontwikkeld als leverancier van diensten, kadert Martine Frébutte, directrice van de Belgacom Corporate University (BCU). De onderneming leeft niet alleen meer van de kwaliteit van haar materieel, maar ook, en vooral, van de relationele capaciteiten van de personen die er werken. We moeten ons meer dan ooit richten op de klant. Gemotiveerde en geëngageerde werknemers zijn beter geschikt om de klant tevreden te stellen en, dus, om bij te dragen aan de performantie van de onderneming. De rol van onze managers is dus essentieel. Zij moeten zeer goed zijn in hun specialisatie, maar ook in het begeleiden en coachen van hun team.”

ONBEKEND TERREIN

In een onderneming als Belgacom zijn coaching en leiderschap uiteraard al onderwerp geweest van vele initiatieven, via trainingen, seminaries, rollenspelen enz. “We voelden aan dat het nodig was om iets te lanceren dat echt anders is en dat gedurende een bepaalde duurtijd zal spelen. Op die manier is de idee gekiemd om een Serious Game te ontwikkelen, een hulpmiddel dat weinig gekend is in België, maar populair is in bijvoorbeeld de Verenigde Staten. Dit type van ondernemingsspel, afwisselend lerend en ludiek, past ook binnen de strategie Entertainment & Beyond, waarbij Belgacom wil investeren in de markt van de spelplatformen.” De Belgacom Corporate University bestaat uit zes verschillende scholen. Het is de Leadership & Management School, een team van elf personen geleid door Sabine De Brauwer, die dit project onder handen nam. Dat was in het begin niet zonder vrees, vrees die trouwens heel normaal is voor wie onbekend terrein betreedt. Een oproep werd gedaan aan de consultants van de verschillende scholen van BCU, in samenspraak met de business, om duidelijk te maken wat de impact op de resultaten is van goede of slechte attitudes. In het kader van de Belgacom-leerstoel, Building Organisations that Last, heeft het team kunnen rekenen op de academische inbreng van de Vlerick Leuven Gent Management School. Een externe partner werd gevraagd voor het programmeren van de game, dat zich afspeelt in een toekomst die sterk verschilt van onze realiteit, in een tijdperk waarin de aarde geraakt werd door een meteoriet. Toch kan de speler de link maken met de dagelijkse realiteit. Elke speler wordt aangespoord een reeks uitdagingen aan te gaan en, om te slagen moet hij interageren en samenwerken met diverse personages die elk hun eigen persoonlijkheid hebben, hun eigen interesses, expertise...

VERSTERKTE UITDRUKKINGEN

Het Leadership Serious Game werd getest op een zestigtal personen, van alle niveaus en domeinen. Het spel was op grote schaal gelanceerd eind januari voor zo’n 2.100 team leaders. Die zullen onderverdeeld worden in ‘cohorten’ van ongeveer 50 personen met verschillende profielen. “De idee is om, door middel van het spel, ervaringen onder managers te delen, legt Martine Frébutte uit. We merken dat ze makkelijk evaringen uitwisselen als het gaat om businessvragen, maar veel minder als het gaat om hoe ze hun team leiden, wat het belang is van positieve interpersoonlijke relaties en de manier om die te ontwikkelen. Dit spel heeft als doel om mensen bewust te maken van het feit dat er meer is dan de cijfers, KPI’s en Powerpoint-presentaties om performant te zijn, maar dat ook een constructieve atmosfeer, een samenwerkingsingesteldheid, de buy-in enz belangrijk zijn.” Hoe beïnvloedt mijn ingesteldheid de anderen? Hoe ontcijfer en wijzig ik die? Dat is de rode draad die ten grondslag ligt aan het spel. “In het algemeen heeft de speler al op een of andere manier kennisgemaakt met de theorie ter zake, merkt ze op. De echte uitdaging nu is om die in de praktijk te brengen. De klassieke rollenspellen bieden maar een beperkte oefentijd. Onze Serious Game zet in op de lange termijn, met 18 sessies die zich afspelen binnen een termijn van zes tot twaalf weken met een half uur per sessie die men zoals het past kan inplannen.” In tegenstelling tot een simulatiespel zullen niet alle participanten hetzelfde verhaal beleven. Het spelverloop hangt af van beslissingen die genomen worden en de manier waarop de speler reageert en communiceert met de figuren die hij ontmoet. De uitdrukkingen van die figuren zijn versterkt –onvrede of verwarring zijn bijvoorbeeld zeer duidelijk– om mensen aan te sporen na te denken. Verschillende soorten gedraging zijn in categorieën onderverdeeld. “Tijdens de sessie volstaat het niet om te zeggen: ‘je hebt dat goed of slecht gedaan’. Integendeel, kleine verhaallijnen brengen duidelijkheid over sommige soorten gedragingen die geïdentificeerd zijn, alweer om het nadenken te stimuleren.” Scorekaarten hebben betrekking op korte en lange termijn, staan open voor kritieken en suggesties, en houden rekening met het verleden enz. “Het doel is om de speler te stimuleren zichzelf beter te leren kennen en om ontwikkelingspistes te identificeren. Er is geen ‘goed profiel’ of een ‘slecht profiel’ voor een leider. Onze managers zijn volwassen en bekwaam. Het gaat er niet om hen te veranderen in schapen of hen mirakelrecepten te geven. We willen dat ze zich bewust zijn van de impact van hun attitudes en beslissingen, dat ze bewust handelen en dat aanvaarden. Het spel is enerzijds informatief en misschien het begin van een ontwikkelingstraject. De speler kan vervolgens beroep doen op een van onze Career Coaches om hulp te krijgen bij de interpretatie van de resultaten en ontwikkelingspistes bepalen, in lijn met onze opleidingscatalogus.”

TERUG NAAR DE WERKELIJKHEID

Het spel is niet alleen virtueel. “Op bepaalde momenten zal de speler opdrachten die aangeduid zijn als ‘Reality Cross-Over’ toegewezen krijgen, met een taak die hij in de werkelijke wereld moet uitvoeren. Bijvoorbeeld, twee leden van zijn cohorte contacteren die niet erg ijverig zijn in het spel om hen bij te staan. De pilootfase heeft aangetoond dat, in het spel, mensen de hiërarchie uit het oog verliezen. Een lid van het top-management was, bijvoorbeeld, een beetje verloren in een bepaalde fase. Hij zocht hulp bij iemand van zijn cohorte. Die laatste greep, toen hij zag dat de blokkering bleef duren, zijn telefoon om de nodige hulp te bieden terwijl hij dat buiten het spel nooit zou aangedurfd hebben om rechtstreeks contact op te nemen.” Dé uitdaging waar het team van de Leadership & Management School inu voor staat, is het opvolgen van de grote hoeveelheid spelers. Als de ervaring positief is, kan een tweede golf aan deelnemers betrokken worden, zijnde in totaal 5.000 personen op twee jaar tijd. “Het project zal bovendien gecommercialiseerd worden voor andere bedrijven. Verschillende grote groepen zijn al geïnteresseerd, zegt Martine Frébutte. Behalve de strategische inzet om leiderschap te ontwikkelen, is de kracht van het Serious Game dat het aantoont dat HR in staat is om zich in de kopgroep van de nieuwe strategie Entertainment & Beyond te zetten, en dus heel duidelijk de link te maken tussen de HR-activiteiten en -projecten en de business.”